Programma-archief 1998  
zaterdag 14 februari 1998

Open Performance Site


zaterdag 14 maart 1998

Via Crucis


zondag 3 mei 1998

Composities voor altviool en harp


zondag 7 juni 1998

Kalabassa, een kindervoorstelling door Hans Troost en Ivanka Neeleman


zondag 5 juli 1998

Koor Nieuwe Muziek


zondag 2 augustus 1998

Orgelconcert


zondag 30 augustus 1998

De ma Dame, een uitvoering van het Ensemble Aventure


zondag 6 september 1998

Bach cantateconcert


zaterdag 14 november 1998

Concert met de Nederlandse première van Aufschwung van Tapio Tuomela



zaterdag 19 december 1998

Magnificat & The Birth of Music




Nicolaiconcert

De Stichting Culturele Evenementen Nicolaikerk presenteert de Nicolaiconcerten.


Kaartverkoop vindt vanaf een half uur voor aanvang van het concert plaats bij de ingang van de Nicolaïkerk. De concerten duren ongeveer 45 minuten.

Het actuele programma is te vinden in de Agenda.

De Nicolaikerk is gelegen aan het Nicolaaskerkhof in de zuidelijke binnenstad van Utrecht (Zie Stadsplattegrond Utrecht).


 


zondag 30 augustus 1998 11.45 uur - Nicolaïkerk


zondag 30 augustus 1998
11.45 uur - Nicolaïkerk

De ma Dame, een uitvoering van het Ensemble Aventure

Lize van Jaarsveld, zang
Anna Böker, vedel
Ita Hijmans, blokfluit

Arie Abbenes, beiaard

Adam de la Halle 1245-ca.1288
? De ma dame / Omnes (instrumentale bewerking)
? Robin m'aime / Portare

Adam de la Halle
? Diex, comment porroie (rondeau)
? D'amourous cuer voel canter
? Bonne amourete (rondeau)

Pierre de la Croix ca.1290
S'Amours eüst / Au renouveler / Ecce

Adam de la Halle
? He! las, il n'est mais nus ki n'aint
? A jointes mains vous proi
(rondeau)

Anoniem uit codex Montpellier, na 1260
Dieus, comment puet li cuers durer / Vo vair / Tenor

Beiaardbespeling
Middeleeuwse muziek in beiaardbewerking

Italië in de 14e eeuw
? Lamento di Tristan (estampie)
? Ductia
? Flos vernalis
? Retrove
(estampie)

Duitsland in de 15e eeuw
? Wol up ghesellen
? En avois
? Des klaffers neyden
? Mit ganczem Willen
? Wilhelmus Legrant

Praeambulum super f

Glogauer Liederbuch ca.1460
? Instrumentaal werk
? Der neue Bauernschwanz

Josquin des Prez ca.1450-1521
? Fors seulement
? Mille regretz

Beiaardbewerkingen: Arie Abbenes

'De ma dame'
'De ma dame vient il gries maus...'
'Van mijn vrouwe komt de smartelijke pijn die ik verduur en waarvan ik zou sterven als niet hoop en grote vreugde mij in leven zouden houden.'

Met de hervormingen op economisch, politiek en sociaal/cultureel gebied in de 12e eeuw, werden vrouwen zo goed als monddood gemaakt. De ideale vrouw was mooi, wit als een lelie, met een klaar gezicht, een rozenrode mond, blauwe ogen, blond haar en natuurlijk was zij zeer hoofs. Immers, wie van buiten mooi was, zou dat ook van binnen zijn. Haar mogelijkheid tot scholing en politieke macht was haar grondig ontnomen.
In diezelfde tijd vond er nog een sociale verandering plaats: het individu moest een eigen terrein binnen de groep kunnen afschermen. Dit alles leverde een heel pakket aan regels en gedragingen op, de Hoofse cultuur.

Adam de la Halle
De liedteksten van dit programma maken deel uit van de nadagen van de hoofse traditie, zoals deze in het zuiden van Frankrijk was begonnen; Adam de la Halle kan beschouwd worden als de 'laatste trouvère'. En hoewel de poëzie en muziek van Adam passen in de traditie en niet vernieuwend zijn, is zijn werk als geheel zeer opmerkelijk. Hij schreef waarschijnlijk als eerste meerstemmige rondeaux. Ook componeerde hij als 'trouvère' motetten. Daarbij gebruikte hij citaten uit zijn eigen werk, wat een vernieuwing in het motet-repertoire betekende. Zijn werk is in veel manuscripten te vinden (één daarvan is het opus omnium) en werd geprezen door zijn tijdgenoten.

Pierre de la Croix
Een andere opvallende figuur uit de laatste dagen van de Ars Antiqua, was Pierre de la Croix. Zijn filosofisch debat over de Liefde, waarbij de gepersonificeerde Liefde onderwerp is, is typisch voor de late 13e eeuw. Absoluut nieuw in zijn motetten is echter de verdeling van langere noten in 3, 4, 5, 6 of 7 kleinere noten, waardoor een spannend declamatorisch ritme ontstaat. Hiermee is de grens van de notatiemogelijkheden van de Ars Antiqua bereikt. Het zal echter nog enige tijd duren voor de Ars Nova hetzelfde ritmisch raffinement kan toepassen.
Wat vrouwen dachten over de Liefde, blijft eigenlijk verborgen achter hun hoofse fa?ade. Behalve dan bij het herdersmeisje Marion, dat lustig zingt: ?Robin m'aime, Robin m'a!?


Beiaardbespeling
Het merendeel van de Middeleeuwse composities bestaat uit vocale werken. Deze lenen zich meestal slecht voor uitvoering op een toetsinstrument. Voor dit programma is daarom een keuze gemaakt uit de weinige werken die voor toetsinstrument (orgel) zijn gecomponeerd. Daarnaast worden werken gespeeld die, hoewel voor stemmen geschreven, in de tijd van ontstaan ook instrumentaal werden uitgevoerd, op toetsinstrumenten of op ander instrumentarium. De beiaardbewerkingen van Josquins meesterwerken werden gemaakt naar de luitintavolaties van Francesco Canova di Milano (ca.1520).


 

Top


[Home]